Jazda pod wpływem alkoholu

Jazda pod wpływem alkoholu – konsekwencje prawne i utrata prawa jazdy

Prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości to poważny zarzut, a zatrzymanie uprawnień do kierowania za jazdę po alkoholu może być początkiem skomplikowanej procedury sądowej. Zanim podejmie się decyzję o dobrowolnym poddaniu się karze, warto sprawdzić, co dokładnie mówią przepisy i czy istnieje szansa na łagodniejszy wyrok.

Alkohol a prowadzenie pojazdu

W polskim systemie prawnym rozróżnia się dwa stany, które determinują surowość kary: stan po użyciu alkoholu oraz stan nietrzeźwości. Te zagadnienia są regulowane przez dwa różne kodeksy – kodeks wykroczeń oraz kodeks karny.

Granicą, która oddziela wykroczenie od przestępstwa, jest 0,5 promila.

Stan po użyciu alkoholu (wykroczenie) – występuje, gdy zawartość alkoholu w organizmie wynosi lub prowadzi do:

• stężenia we krwi od 0,2‰ do 0,5‰ alkoholu albo
  
  
• obecności w wydychanym powietrzu od 0,1 mg do 0,25 mg alkoholu w 1 dm³.
  
  

Stan nietrzeźwości (przestępstwo) – występuje, gdy zawartość alkoholu w organizmie wynosi lub prowadzi do:

• stężenia we krwi powyżej 0,5‰ alkoholu albo
  
  
• obecności w wydychanym powietrzu powyżej 0,25 mg alkoholu w 1 dm³.
  
  

Surowe przepisy wynikają z biologii, której nie da się oszukać. Alkohol drastycznie wpływa na układ nerwowy kierowcy. Już przy stężeniu 0,1 promila następuje rozproszenie uwagi. Przekroczenie granicy 0,5 promila pogarsza ocenę odległości i ostrość widzenia, często wywołując też złudną nadpobudliwość. Przy wyższych stężeniach (1–2 promile) następuje zaburzenie koordynacji mięśniowej i sprawności intelektualnej, a dawki powyżej 4 promili grożą śpiączką i zatrzymaniem akcji serca.

Warto wiedzieć! Wielu kierowców żyje w błędnym przekonaniu, że kontrola trzeźwości to domena wyłącznie policjantów. Okazuje się jednak, że uprawnienia do zatrzymania pojazdu i przeprowadzenia kontroli trzeźwości mogą przysługiwać także innym organom – w zakresie i na zasadach wynikających z przepisów szczególnych. Mowa tu np. o Inspekcji Transportu Drogowego czy Straży Granicznej.

Jaka jest kara za prowadzenie auta pod wpływem alkoholu?

Konsekwencje zależą bezpośrednio od wyniku badania alkomatem lub badania krwi. Poniżej przedstawiamy szczegółowy taryfikator kar.

Wykroczenie (stan po użyciu alkoholu)

Jeśli stężenie mieści się w przedziale 0,2–0,5 promila, sprawca odpowiada na podstawie art. 87 Kodeksu wykroczeń. Kara za prowadzenie auta pod wpływem alkoholu w tym przypadku obejmuje:

• areszt albo grzywnę nie niższą niż 2500 zł (górna granica to aż 30 000 zł);
  
  
• zakaz prowadzenia pojazdów na okres od 6 miesięcy do 3 lat;
  
  
• 15 punktów karnych.
  
  

Przestępstwo (stan nietrzeźwości)

Sytuacja zmienia się diametralnie po przekroczeniu 0,5 promila. Wówczas czyn kwalifikowany jest jako prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości kk (zgodnie z art. 178a Kodeksu karnego). Sprawcy grozi:

• kara pozbawienia wolności do lat 3;
  
  
• grzywna lub kara ograniczenia wolności (w zależności od zastosowania przepisów ogólnych);
  
  
• obowiązkowe świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej (przy skazaniu z art. 178a § 4 k.k. – co najmniej 10 000 zł);
  
  
• możliwy przepadek pojazdu mechanicznego;
  
  
• sądowy zakaz prowadzenia pojazdów na okres od 3 do 15 lat.
  
  

Należy mieć na uwadze, że art. 178a k.k. traktuje recydywistów z całą surowością. Kierowcy, który był już wcześniej karany za ten czyn, grozi od 3 miesięcy do 5 lat więzienia. To często przekreśla szanse na wyrok w zawieszeniu bez profesjonalnego wsparcia. W takiej sytuacji przyda się dobry adwokat. Prawo karne przewiduje instytucje, które w rękach specjalisty mogą złagodzić skutki nawet tak poważnego oskarżenia.

Co jeśli pod wpływem alkoholu na drodze dojdzie do wypadku?

Jeżeli kierowca w stanie nietrzeźwości spowoduje wypadek, którego skutkiem jest ciężki uszczerbek na zdrowiu albo śmierć, sąd wymierza karę na podstawie art. 178 § 1a k.k. – co najmniej 3 lata pozbawienia wolności przy ciężkim uszczerbku (do dwukrotności górnej granicy zagrożenia – przy art. 177 § 2 k.k. maksymalnie do 16 lat) albo co najmniej 5 lat w przypadku śmierci człowieka, a maksymalnie do 20 lat.

W takich przypadkach orzekany jest zazwyczaj dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów. Sprawcy grozi również konfiskata pojazdu mechanicznego.

Jaka jest dopuszczalna ilość alkoholu?

Ile promili można mieć w Polsce? To jedno z najczęściej zadawanych pytań przez polskich kierowców. Dopuszczalny limit to wynik poniżej 0,2 promila.

Należy jednak pamiętać, że metabolizm każdego człowieka jest inny. To, że jedna osoba po wypiciu piwa ma 0,15‰, nie oznacza, że u innej wynik nie wskaże 0,25‰. Dlatego jedyną bezpieczną zasadą jest całkowita abstynencja przed jazdą.

Czy możesz się jakoś bronić, jeśli zatrzymano Cię za jazdę samochodem po alkoholu?

Zatrzymanie prawa jazdy i wizja procesu karnego to ogromny stres, ale nie oznacza to, że sytuacja jest beznadziejna. Konsekwencje prowadzenia pojazdu pod wpływem alkoholu są surowe, jednak oskarżony ma prawo do obrony.

W pierwszej kolejności warto zweryfikować poprawność przeprowadzonej kontroli. Czy alkomat miał ważne świadectwo wzorcowania? Czy zachowano procedury przy pobieraniu krwi? Nawet drobne uchybienia mogą mieć wpływ na wynik postępowania.

Dla osób, które popełniły przestępstwo, tj. prowadziły pojazd pod wpływem po raz pierwszy i nie spowodowały wypadku, ratunkiem może być instytucja warunkowego umorzenia postępowania. Jeśli sąd przychyli się do takiego wniosku, sprawca pozostaje osobą niekaraną, a zakaz prowadzenia pojazdów może zostać orzeczony nawet na 1 rok. Przy warunkowym umorzeniu to zasadniczo 1–2 lata, zamiast co najmniej 3 lat, które dotyczą skazania.

Innym rozwiązaniem jest staranie się o tzw. blokadę alkoholową (Alcolock). Po odbyciu co najmniej połowy orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów można wnioskować do sądu o zmianę sposobu wykonywania środka karnego. Dzięki temu kierowca może odzyskać prawo jazdy pod warunkiem zamontowania w aucie urządzenia uniemożliwiającego uruchomienie silnika po spożyciu alkoholu.

Każda sprawa jest inna, a o ostatecznym wyroku mogą zadecydować nawet niuanse. Jeśli grozi Ci kara za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, skonsultuj się z ekspertem. Doświadczony adwokat w Bydgoszczy oceni Twoje szanse na warunkowe umorzenie lub skrócenie zakazu prowadzenia aut.

Jazda pod wpływem alkoholu – najczęściej zadawane pytania

Ile promili to przestępstwo, a ile wykroczenie?

+

Stan po użyciu alkoholu (0,2–0,5‰) to wykroczenie z art. 87 Kodeksu wykroczeń. Stan nietrzeźwości (powyżej 0,5‰) to przestępstwo z art. 178a Kodeksu karnego, zagrożone karą do 3 lat pozbawienia wolności.

Na ile zabierają prawo jazdy za jazdę po alkoholu?

+

Przy wykroczeniu (0,2–0,5‰) zakaz prowadzenia pojazdów wynosi od 6 miesięcy do 3 lat. Przy przestępstwie (powyżej 0,5‰) sąd orzeka zakaz od 3 do 15 lat. Przy warunkowym umorzeniu postępowania zakaz może wynosić 1–2 lata.

Czym jest warunkowe umorzenie postępowania za jazdę po alkoholu?

+

Warunkowe umorzenie to instytucja, dzięki której sprawca prowadzący pojazd po raz pierwszy w stanie nietrzeźwości (bez spowodowania wypadku) może uniknąć wyroku skazującego. Pozostaje osobą niekaraną, a zakaz prowadzenia pojazdów może wynosić 1–2 lata zamiast minimum 3 lat przy skazaniu.

Co to jest blokada alkoholowa (Alcolock)?

+

Blokada alkoholowa to urządzenie montowane w pojeździe, które uniemożliwia uruchomienie silnika po spożyciu alkoholu. Po odbyciu co najmniej połowy orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów można wnioskować do sądu o zmianę sposobu wykonywania środka karnego i odzyskać prawo jazdy z obowiązkiem jazdy z Alcolockiem.